RUURLO (gerooid bos) ontstond als een agrarische
nederzetting rond het knooppunt van een aantal (hessen)handelswegen. Er was een verspreid
vestigingspatroon, zodat een 'hoevenlandschap'
ontstond. De verdere ontwikkeling van Ruurlo werd nog
eens bevorderd door de nabijgelegen havezathe of
heerschap (=een landstreek of bezitting waaraan eigen rechtsdwang verbonden
was), het huidige kasteel Ruurlo. Reeds
in 1134 komen er personen voor met de naam Roderlo
14e eeuw in 1326 wordt het kasteel vermeldt, bewoond
door Steven van Roderlo
15e eeuw nadat het geslacht Roderlo
was uitgestorven kocht de Fam. van
Heeckeren
waardoor het weer moest worden herbouwd en
16e eeuw
het middendeel stamt
uit de 16e
De
vensters werden gewijzigd en erboven werden driehoekige zandstenen frontons met schelpvullingen aangebracht.(Renaissance
stijl).[2]
17e eeuw 1627 vierkante smalle toren
aan de noord-oost-kant
1686
Ruurlo
18e eeuw 1708
1727 bewoners:
Jacob Derk v. Heeckeren en
v. Lynden
De
windwijzers op de beide torens hebben de alliantie-wapens
De ingangspartij aan
de voorzijde heeft boven de ingang een
1728
bewoners: Assueer
van Heeckeren was
o.a:burgemeester van Zutphen
Raad-
lid
gedeputeerde
lid ridderschap Gld
curator
gehuwd 1730 met v. Laer
In de brugleuning ziet men
de alliantie-wapens van v. Heeckeren
en v. Laer
1760 klokkentorentje
(gerestaureerd in 2001) met de slagklok op het dak (diameter 44 cm) slaat
om het halve uur en draagt het jaartal 1760. het oude uurwerk (1874) met wijzerplaat,
gefabriceerd door de Parijse uurwerkfabriek van
Borrel, is in 1998 geheel hersteld en gerestaureerd door Melchert Spaander, tevens door Clock
Care voorzien van een computergestuurde bediening van het opwindmechanisme
en een automatische tijdssturing vanuit Frankfurt
1768
bewoners: Jacob Derk
Carel v. Heeckeren en v.Wassenaer-Starrenburg
1795
bewoners: Willem Hendrik Alexander v. Heeckeren en Pabst v. Bingerden
19e eeuw 1816
1847
bewoners: Baron Willem v. Heeckeren v. Kell
1879 werd de
Oranjerie gebouwd [3]
1880 de tuin werd door de tuin-architect Petzold veranderd van een
typische 18e eeuwse
vakverdeling in een zg. Engelse landschapstuin.
1880
1890
werd de grootste heggendoolhof van Europa
aan de Hengelose weg aangelegd (grootte 1 hectare, lengte van de paden 1188
meter) door de familie van Heeckeren van Kell
(freule Sophie). Het is een exacte copie
van één van de bekendste doolhoven van Engeland, n.l. Hampton
Court Maze
1895
Freule Sophie
20e eeuw 1914 Baron Willem
Jacob Derk Carel
v. Heeckeren erfde huize Ruurlo
1938
bewoners Baron van Heeckeren
1943
1944
In september werd het
kasteel gevorderd door de 10e SS Pantzerdivisie Frunsberg o.l.v. Gen.Major Hans Harmel,
bekend van de slag om Arnhem.[4]
Diverse SS-kopstukken hebben
1945 bij de
bevrijding stonden 2 snelvuurkanonnen in de grote zaal opgesteld, waarvan de
vuurlijn in de richting Vorden. De Canadezen trokken Ruurlo
Kunststukken waren gestolen en servies in de gracht gegooid.
1950 de
1975 doolhof
De rijke edelman Robert baron
van Heeckeren van Kell
eigenaar van een landgoed bij Ruurlo
rechtvaardige
tenslotte helemaal niets meer over had
1976
begrafenis van de
laatste bewoonster: Barones Georgine v. Heeckeren v. Kell - v. Limburg Stirum
1978 gemeente
wordt eigenaar van gebouw en omliggende park.
1982-83 restauratie (5,2 milj.)
o.l.v. buro uit Velp door
de fa. Woudenberg uit Zutphen
in
opgenomen, naar het boek van Tonke dragt. Deze serie is uitgezonden
door de NCRV
01-04-84 tot
01-01-2005
04-10-84 officiële opening door comm. v.d.
koningin Gelderland Hr. De Bruijne
1985
De familie had veel bezittingen o.a. restaurant
Avenarius (ca. 1878) was vroeger deel van het kasteel
en is gebouwd als gastenverblijf door de Zwitserse architect Nicolaas
Hartman en heette toen “het wapen van Ruurlo
Bijna het hele dorp behoorde bij het kasteel, ook de houtzaagmolen
“Agneta” (voltooid
in 1851, deed eerst dienst als olie- en pelmolen
en werd in 1914 omgebouwd tot zaag-
De boerderijen zijn van het
"hallentype", vernoemd naar het middendeel, de 'halle
deel van het dak is met stro bedekt, de rest
met pannen.(‘onder de
pannen zijn’
afkomstig van Huis “De Cloese” in Lochem
de dienstingang
Koetshuis, dateert uit 1816,
is nu gemeente-winkel
In het middendeel, achter de drie grote poorten ,
Watermolengebouw (niet toegankelijk) aan de Baakse
Was
tot ca. 1830 in gebruik, het ene gedeelte als oliewatermolen, die lijnzaad tot
lijnolie maalde (eigendom gemeente en gerestaureerd) en de korenwatermolen
(eigendom van Heeckeren
In
de 2e helft van de 19e eeuw bouwde de toenmalige kasteelbewoner de molen nog om
voor de opwekking van electriciteit, 'huize Ruurlo' was daarmee het eerste pand in de gemeente dat over
electriciteit
Verwarmde kas, herbouwd en in gebruik genomen op 01-04-2002, nu als feestzaal
GROTE ZAAL (RaadZaal
Het gave sierstucpIafond
(1750) met rococo-ornamenten[5] met liggende Venus
(werd
in de oorlog door de duitsers
Lievelingsbloemen
en bomen: roos, papaver, de appelaar
De tegelkachel-(geleverd
door een firma te BerIijn in 1802) met voorstellingen
van Vesta
(welke
dienstbaar waren aan de godin Vesta
uit dan werden ze gestraft, b.v. levend begraven, bleef het
aan, dan een leven als een hemel op aarde.)
is geheel gerestaureerd door het Geldersch
Monumentendepot te Zutphen
Aan weerszijden van de kachel bevinden zich kasten
waarin de verwarming is opgesteld (voorheen boekenkasten). Voorzien van meander-randen
De vensterbanken (met houten luiken) hebben hun letterlijke
betekenis gehouden; bij grote drukte kunnen ze als zodanig gebruikt worden.
Voorheen zaten de freules[6] Justina, Sophie en Marie in de vensterbanken
te borduren, breien, etc. Ze verveelden zich wel eens en daarom werd het
Borstbeeld
van Beatrix, aangeschaft
in opdracht van Burg. Ordelman
Vaas
op kachel ? dateert
De lambrizering komt ook uit de veiling van "huize
Voorst"
Het koperen slot
op de deur is zeer bijzonder. De knoppen stellen de kronen voor
van Koning Stadhouder
Willem Ill en Koningin Mary van Engeland; het ciseleerwerk (bewerkt met beitels)
op de buitenzijde verraadt een meesterhand. U ziet dat het geheel ondersteboven
zit, omdat het oorspronkelijk niet voor deze deur gemaakt is; ook dit is namelijk
afkomstig uit de interieurveiling van kasteeI "De
Voorst"
Naast het meubilair ziet U een grote
spiegel met verguld houten empire-lijst en een
oude Franse tapisserie uit de 18e eeuw,
een "verdure[7] met veel groen" vervaardigd te Aubusson (dorpje in Frankrijk) naar een voorbeeld van het
werk van de Franse schilder J.B. Oudry (1686-1755).
Het is gerestaureerd. (2/3
wol 1/3 zijde -
Assueer van Heeckeren (1699-1767) en echtgenote Henriette
Johanna van Laer
(1711-1756). Ook een gezinsportret van genoemde
echtelieden is boven de deur aanwezig, geflankeerd door de ouders van Assueer, (Iinks) een portret van
Jacob Derk
van Heeckeren (1665-1749) en (rechts) een portret van zijn
echtgenote Heilwich Charlotte
van Lynden
Let u op de bijzondere verlichting: indirekt
VOORHUIS
Zowel
wanden als plafond zijn op eenvoudige wijze gestucadoord
Op
de achterwand bevindt zich het rijk gebeeldhouwde (houtsnijwerk)
trumeau[8] met marmeren blad (de onderkant is namaak marmer)
en een spiegel met verguld houten Louis Seize-lijst
Aan
weerszijden van dit meubelstuk ziet u twee deuren, waarvan de linker niet
functioneel meer is, vanwege toilet en lift erachter. De deuren hebben
prachtige gebeeldhouwde lijsten; deze komen van kasteel "de Voorst" bij Zutphen
Voorts
ziet u een echt Amsterdams staand horloge
(legaat van mevrouw J.A.F.M. Jurgens
de
Wel met
enkele voorwaarden, de klok mag Ruurlo
uitgeleend
Deze
klok, gebouwd tussen 1750 en 1800, is uniek in zijn soort. Hij is indertijd
gemaakt door Gerard Pousjet
Boven
de deuren bevinden zich de portretten van W.H.A.C. baron
van Heeckeren van Kell (1774-1847)
en echtgenote G.S.A. Barones van Heeckeren
van Kell van Pabst van Bingerden
Zij
hadden 8 kinderen, waarvan er hier één is vereeuwigd, nl
op het
grote portret Mr. Willem Baron
van Heeckeren-van Kell
was
zaken in 1877 in het ministerie Kappeyne
en kamerheer in buitengewone dienst van koning Willem
koningin Emma[9], woonde dan ook in Den Haag en later
in Doesburg (huize Bingerden),
en echtgenote
Sophia Johanna
Justine barones Taets van Amerongen
Schilderijen
geschilderd door Hodges
Charles Howard Hodges
Ook ziet u een Venetiaanse
Door de deuren ziet men de zichtlaan
VOORKAMER
In de wintermaanden werd deze
- Voorzien van een
Let u op de verschiIIende
- De oorspronkelijke wandbespanningen en dessus-de-portes
SALON
- Deze toren bezit een kostbaar sierstucplafond
gedateerd 1706 ontworpen door Daniel
(deed o.a. trappenhuis Paleis 't
Loo, Treveszaal op het
Haagse Binnenhof en zowel interieur als tuinaanleg van Huis de Vorst te Eefde) en uitgevoerd door Coulon
Daniel Marot (1661-1752) een Franse vluchteling, is de
schepper van de nederlandse Lodewijk XIV-stijl en de
belangrijkste architect in de republiek van de 18e eeuw. Tussen 1685 en 1715
ontwierp hij interieurs en na 1715 ook hele gebouwen Voor de uitvoering van
zijn ideeë
Jean Coulon (1678-1760)
vluchtte met zijn ouders in 1685 van Marseille
Deze was meester-timmerman
- Let op de alliantiewapens
van Van Schimmelpennick-Appelthorn
- In dit vertrek hangt tevens een portret
van Luther
Hendrik Walraven van Keppel
(Broer van de moeder van Henriette van Laer).
- Boven de schouw (ca 1706)
hangt een schilderij die het gevangennemen van Simson[10]
Filistijnen voorstelt
- Bediendentrap
-
De schouwpartij is bijzonder fraai (van Marot) en
stamt
Zie schelpmotief en wapen van Ruurlo
-Bij
van
oude
-Tussen
Boven de drie deuren ziet u gerestaureerde
schiIderstukken "dessus-de
portes" genoemd, allen gesigneerd door: Habert
PRUIKENKAMER
-Een
knus optrekje. Het bezit een schitterend koepelgewelfje
-Het
-
Zitkamer van Mr. W. Baron van Heeckeren van Kell
ook
De aardige schouwpartij met gaaf Frans
klokje komt eveneens uit "De Voorst"
Ook hier boven de deur "dessus-de-portes"
(van freule Justine ?
Gang
Het
wandkleed dat u hier ziet, werd aangeboden bij de
officiële opening van "Huize Ruurlo" als
gemeentehuis door de gezamenlijke vrouwenverenigingen van Ruurlo,
te weten de Christelijke Vrouwenvereniging, de F.N.V., het Katholieke Vrouwen
Gilde en de nederlandse
Bond van Plattelandsvrouwen. Het doek is door 56 dames vervaardigd in ca.
6 maanden en stelt de gemeentehuizen van Ruurlo
in 1884 – 1954 - 1984 voor. Ook het gemeentewapen (de springende jachthond)
is erin verwerkt. De uitvoering is in tapisserie (=borduurwerk, waarbij verschillende
steken zijn gebruikt). Het ontwerp was afkomstig van mevrouw A.J. Blikman-Stegeman,
die ook de algehele
In
deze gang hangt een 17e eeuwse
De typekamer
Op de binnenplaats is duidelijk te zien dat het
bouwdeel tussen kasteel en toren aanmerkelijk is verhoogd
Trap
kamer Jonker (Lodeweges
slaapkamer Freule Justine
Hier vallen de 18e eeuwse
muurschilderingen direct op. Ze werden tijdens de
restauratie ontdekt; het grootste deel was nog behoorlijk intact. Ze werden
gerestaureerd en aangevuld. Het is wel aardig om te weten dat de bruine achtergrondkleur
aangebracht is m.b.v. opgerolde boerenkoolbladeren (wolkerig
Let u verder op de eeuwenoude, maar toch kunstzinnige
schoorsteenmantel met imitatie-marmer-onderdelen
Verder hangt er nog een "eierlamp”
[11]
Rechts aan de wand bevindt
zich een geschenk van de "Partnerschaftgemeente"
Fürstenau
Voorts een afbeelding van Theodoor
Baron de Neuhof
Corsica-kamer: Hij was een vriend van de Bey
van
kreeg
en
1736
was hij op kasteel Ruurlo. (Hij was verwant aan het geslacht van Laer
een knecht doodgeslagen, is naar Engeland vertrokken en is
daar in de gevangenis terechtgekomen. Leefde
verder
Kamers
- de "Corsica-kamer"
- de "Blauwe kamer"
- de kamer van de freule Marie
De vloer was scheef. Men kreeg rugklachten, recht
gemaakt, vandaar hoogte-verschil
Plafond Raadzaal is opgehangen aan stalen buizen i.v.m
Vóór de restauratie was dit vertrek opgedeeld in twee
kamers: het "Geele en Rood Kabinet"
Het portret stelt voor: freule Sophia
Wilhelmina, Barones van
Heeckeren van Kell (1807-1895),
zuster van baron Willem, een vrouw die in en om Ruurlo
veel goeds gedaan heeft (met name voor de zieken).
De plaatselijke muziekvereniging is naar haar genoemd (Sophia's
GANG
HERENKAMER
Het portret stelt Mr. Willem
Baron van Heeckeren van Kell
Mooi uitzicht op watermolen
en woning van Baron. (Karel
Zolder
De zolder
is grotendeels een lege ruimte, welke gebruikt wordt voor telefooncentrale,
verwarmings
Deze bevindt zich in de aangebouwde
toren en was vroeger de "plee-toren
Jachtkamer / Keuken
In de keuken stond vroeger een kolossaal gesmeed
fornuis, dat verplaatst is naar kasteel Warmelo te Diepenheim
Pijp -
van 1952 tot 1971 hield men (om de 3 jaar) in het Rijkenbargse
bos Karl May
openluchtspelen. Toen de spoorlijn dreigde opgeheven te
worden ging men verkleed
als
stoppen
bleef rookte men de "vredespijp"
In
het dorp nabij de molen is in 2003 een standbeeld van Winnetou
Let u ook op de fraaie vitrine met voorwerpen,
waarvan sommigen tijdens de restauratie in 1982-83 opgevist werden uit de
slotgracht, o.a. gebruiksvoorwerpen. (paté-schalen
Alvorens met de restauratie te kunnen beginnen werd
n.l. in de slotgracht gezocht naar explosieven
Wijnkelder
Gang
Keldersalet
De kamer en de achterliggende vergaderruimte bezitten
twee ribloze kruisgewelven op een brede gordelboog [12]
Entree
Tijdens de ontgravingen voor lift en toiletten werden
naast diverse oude funderingen (op koeiehuiden)
tevens enkele gave restanten van een waterput gevonden; deze zijn
In de gang hangt nog het oude schakelpaneel.
[1] Middeleeuwen
[2] Renaissance
[3]
[4] 2e pantserdivisie was gelegerd in
kasteel bij Doetinchem, 9e pantser in
Beekbergen en 10e pantser in Ruurlo
[5] Barok 1600 – 1730 Rococo 1730 – 1770 kunststijl (ronde lijnen, krulversieringen, luchtig en
[6]
[7] verdure
= copie van ….
(voorstelling hoofdzakelijk flora/fauna)
[8] Trumeau
[9] 1806-1810 Lodewijk
Napoleon
1813-1840 Willem I x
1840-1849 Willem II x Anna Paulowna
1849-1890 Willem III x Emma (1890-1898)
1898-1948 Wilhelmina x Hendrik
1948-1980 Juliana
x Bernard
1980- Beatrix
[10]
Heroische figuur uit het Boek Richteren, hfdst.13-16. De geboorte van deze ‘verlosser’, die op zijn tijd door de geest Gods zou
worden aangegrepen, werd door een hemelse bode aangekondigd, tot tweemaal toe.
Hij was een nazireeër voor het leven en een uiting daarvan waren zijn haren
waaraan geen scheermes te pas mocht komen.De verteller heeft de ervaringen van Simson gecomponeerd rondom 3 Filistijnse
vrouwen, van wie de laatste Delila zijn ondergang
werd. Nadat hij haar bekend had gemaakt dat, als zijn haren geschoren zouden
worden, hij zijn bovenmenselijke kracht zou verliezen, liet zij hem scheren en
leverde zij hem over aan de Filistijnen, die hem de ogen uitstaken en hem in de
gevangenis wierpen. Toen zij hem bij gelegenheid van een offerfeest ter ere van
hun God Dagon tot vermaak van het volk toonden,
herwon Samson zijn kracht en wist hij de middelste
zuil waarop de tempel rustte, weg te drukken. Zo vond
hij met 3000 van zijn vijanden de dood en werd hij nog éénmaal de “verlosser”
van zijn volk.
[11] ca.1850-1900 werden deze lampen
vanuit Europa geëxporteerd naar India. De lampen werden geblazen van fijn kristalglas
[12]
onder te grote belasting kunnen in het
tongewelf scheuren optreden, evenwijdig aan de as, daarom paste men in de middeleeuwse
architectuur dikwijls gordelbogen toe, die niet zozeer het gewelf versterken,
als wel de voortzetting van
scheuren verhinderen.)